دست نوشته های یک وکیل

نسبت به اکثر مشاغل مثل پزشکان،مدیران کفن و دفن،طلا فروشان و وکلا دید غیر منصفانه ای وجود دارد به نحوی که حتی برخی معتقدند وکلا از قبل بدبختی دیگران زندگی می کنند.و برخی دیگر وکلا را مردانی می دانند که از جوانی در هنر لفاظی به منظور اثبات اینکه سفید سیاه است وسیاه سفید است ،آنهم بسته به میزان پرداخت ،تربیت ورشد پیدا می کنند.سایر مشاغل به هر حال سعی می کنند همه را راضی نگهدارند حال آنکه وکیل نمی تواند چنین کاری کند.در هر دعوایی حداقل دو طرف وجود دارد که فقط یک طرف می تواند برنده باشد.و کمتر کسی است که سعه صدر لینچ «متهم انگلیسی »را دارد که پس از محکومیتش به مرگ به خاطر خیانت در مورد وکیل طرف مقابلش که او را تا محکومیت تعقیب کرده بود نوشت:«در محکومیت من به مرگ وکیل شاکی کار خودش را انجام داده است.اما اینها چیزهایی نیست که خصومت بین افراد فهمیده را برانگیزد.»دست کم نیمی از افرادیکه به دادگاهها متوسل می شوند با ناراحتی از در بیرون می روندوتعجبی ندارد که سمت وکیل بر انگیزاننده نسبت قابل توجهی از نا رضایتی وتوهین به او وتواناییهایش باشد.و به قول یکی از اساتید:موکل شکست خورده وکیل خود را به خاطر بی عرضگی ناسزا می گویدووکیل طرفش را به خاطر سفسطه،طرف برنده نیز بیزار است از اینکه مجبور است برای چیزی پول بدهدکه آن را حق خود می داند،و کینه وکیل طرف مقابل را به این خاطر به دل می گیردکه او را مجبور می کند به تحمل تاخیر و هزینه بیجا.

«کتاب هنر وکالت»

روزی در اطاق یکی از دادستانها نشسته بودم که شخصی مراجعه کرد و شکایتی مبنی بر خیانت در امانت تقدیم نمود. با این توضیح که ایشان در میدان تره بار شهر سبزی فروش بوده است.و هنگامی که جهت انجام کاری به شهر می رود سبزی هایش را به همکار دیگرش می سپارد. و وقتی بر می گردد متوجه می شود که همکارش چند کیلو از سبزی هایش  رافروخته است. ایشان به شدت ناراحت شده و با او درگیر می شود.وشکایت فوق را تنظیم می کند.دادستان از ایشان پرسید:قیمت سبزی هایت چقدر بوده است.ایشان پاسخ داد:هزار تومان.دادستان دست در جیبش کرد و گفت:این هم هزار تومانت.بگیر و برو و دست از این شکایت بردار.وجالب اینکه شاکی با اصرار حاظر نبود از شکایتش صرفنظر کند.

می گوینداستالین پیپ خود را گم کرده بود.به رییس سازمان جاسوسی دستور داد سریعا پیدایش نمایند.بعد از چند ساعت به رییس سازمان جاسوسی خود گفت:پیپ من پیدا شد.رییس مذکور گفت:قربان کمی دیر فرمودید زیرا ما چهارصد نفر را دستگیر کرده ایم واز دویست نفر آنان اعتراف به سرقت پیپ گرفته ایم. وقتی این مطلب را می خواندم به یاد یکی از دادستانها افتادم که علیرغم اینکه به مامورین آگاهی شفاها دستور میداد که:از متهمین خوب پذیرایی کنید. خودش هم گاهی در اداره آگاهی حاضر می شد و از نزدیک شکنجه آنان را مشاهده می نمود.ویا کمیته های انقلاب سابق که تعریف می کنند:روی دیوارها یشان به صورت نمادین یک خروس نقاشی کرده بودندکه تخم گذاشته بود.یعنی ما خروس را هم وادار کرده ایم که تخم بگذارد وای به حال شما.

مدتی قبل برای اخذ دستور ثبت یک لایحه به شعبه صد ویک جزایی یکی از دادگستریها رفته بودم .وقتی وارد شعبه شدم متهمی نیز به اتهام شکار غیر مجاز حضور داشت وبه ریس شعبه التماس می کرد و می گفت که فقیر است وندار تا شاید قاضی در مجازاتش تخفیف دهدو جریمه کمتری برایش تعیین نماید و قاضی شعبه که از قضات با تجربه واز اساتید دانشگاه بودوبه قول خودش بیش از صد نفر را بدون اقرار وبر حسب محتویات پرونده ودلایل وقراین وامارات دیگر به اعدام محکوم کرده بود گویا تحت تا ثیر قرار گرفته بود از ایشان پرسید در جیبهایت چقدر پول داری ومتهم جیبهایش را وارسی کرد وپولهایش را در آورد و گفت هفت هزار تومان ریس شعبه بازهم جهت اطمینان بیشتر به مدیر دفتر دادگاه نیز که حضور داشت گفت جیبهایش را بگرد وببین راست می گوید و ایشان نیز که آدم شوخ طبعی بود با شوخی و خنده جیبهای متهم را گشت وگفت راست می گوید. پس از آن قاضی نگاهی به آدرسش در پرونده انداخت وگفت دو هزار تومان هم برای کرایه برگشتنت برداروپنج هزار تومان باقی مانده را به حساب مربوطه واریز کن و برو .بعد از اینکه او رفت رو به من کرد وگفت می بینی آقای جوکار ءچقدر رعایت حال متهمین را می کنیم بر اساس جیبشان وبه اندازه وسعشان آنها را محکوم می کنیم .من نیز با خنده گفتم جالب است بخصوص با توجه به افزایش نرخ تورم وکاهش درامدها در دولت مهرورز ء کاهش جریمه ها کمکی به افراد فقیر و مستضعف است .به هر حال قضات هم نیاز به تفریح داردند.

مطابق ماده 39 ایین نامه لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری وکلا قبل از تسلیم پروانه می بایست سوگند یاد نمایندکه نسبت به اشخاص و مقامات قضایی واداری وهمکاران و اصحاب دعوی وسایر اشخاص رعایت احترام را نموده و....

در پرونده ای با موضوع اثبات مالکیت یکی از همکاران سرشناس ومعروف که از اساتید دانشگاه نیز می باشند وقتی که در مقابل همکار ورقیبش کم آورده بود در لایحه تقدیمی به دادگاه همکار دیگرمان را نصیحت و توصیه نموده بود که:«امر وکالت نیز همانند قضاوت باید از ویزگی عدالت وتقوا برخوردار باشدو...»و همکار دیگرمان نیز خیلی محترمانه پاسخ ایشان را داده بود که:«این اظهار بی موردیک امر بدیهی است که بسیاری از واعظان غیر متحظ هم بدان تمسک می جویند.»و در ادامه این حکایت را نوشته بود که :«می گویند مرد بی ادبی مرد مودبی را دشنام میداد و مرد مودب به جای آنکه عین الفاظ او رابازگو کند جواب می داد بنده هم همین را عرض می کنم که هم استعمال الفاظ و معانی زشت نکرده باشدوهم پاسخ او را داده باشد .»و به همان شیوه پاسخ ایشان را داده بودکه:«لذا بنده هم همین را عرض میکنم.»

به نام خدایی که مهرش به دل                              همه از بیان سپاسش خجل

یکی از موکلینم که از مکتب داران قدیمی ومداحان اهل بیت است وهنوز هم به همان شیوه های سنتی در ایام تابستان به آموزش قران ومداحی مشغول است ودر ماه محرم ودر ایام عزاداری نیز در حسینیه شهر مداحی میکند پرونده ای داشت با موضوع اثبات مالکیت نسبت به یک قطعه زمین زراعی. دریکی از روزهای ماه محرم که موکل در حسینیه در حال مداحی بود تا چشمش به خوانده میافتد که ایشان نیز در حسینیه حضور دارد در ضمن مداحی وذکر مصایب اهل بیت فی البداهه این شعر را هم با همان صوت ولحن قرایت می کند که:

زمین را گر شوی مالک طمع بر آسمان داری             دم رفتن همی بینی نه این داری نه آن داری

آقای خوانده نیز تا این شعر را از زبان ایشان میشنودوبا توجه به سابقه اختلافش با مداح با ذکر این جمله که ایشان از این بیت منظورش بنده بوده است با حالت قهر وناراحتی به همراه فرزندانش از حسینیه خارج میشوند

«خشم یک همکار»

چند روز قبل لایحه تجدید نظر خواهی یکی از همکاران محترم در پرونده ای با موضوع اثبات مالکیت وخلع ید که حکم علیه موکل ایشان صادر شده بود برای تبادل لوایح به اینجانب ابلاغ گردید.وقتی لایحه ایشان را مطالعه کردم متوجه شدم که ایشان به دلیل صدور رای علیه موکلش به شدت ناراحت شده وبانقض سوگند با به کار بردن جملاتی همچون«همکار اینجانب با توسل به شیوه ای خلاف مقررات قانونی و...در حقیقت ذهن قاضی دادگاه را منحرف کرده است »یا «قاضی محترم یا کمترین توجهی به مقررات قانونی نداردیا اینکهبرای رد دادخواست بعضی از وکلا به هر مدرکی استناد می کندوپناه می بریم به خداوند بزرگ»به بنده وقاضی محترم رسیدگی کننده توهین نموده بود.با الطبع ابتدایابنده نیز ناراحت شدم وتصمیم گرفتم به قول شاعر که فرموده:

کلوخ انداز را پاداش سنگ است               جواب است ای برادر این نه جنگ است

به همان شیوه جواب ایشان را بدهم وحتی چند بیت شعر هم اماده نمودم مثل:

گفتند آن یهودان چندان دروغ وبهتان           بر عیسی بن مریم برمریم وحواری

من کیستم که بر من نتوان دروغ بستن         نه قرص آفتابم نه ماه ده چهاری

                                               یا

هر کس بد ما به خلق گوید                      ما چهره به غم نمی خراشیم

ما خوبی او به خلق گوییم                        تا هر دو دروغ گفته باشیم

اما در اخرین لحظات به یاد این شعر آقای خاتمی افتادم که در پایان دوره ریاست جمهوریش خواند:

هر که ما را یاد کرد ایزد مر او رایاد باد       هر که ما را خوار کرداز عمر برخوردار باد

هر که اندر ره ما خاری فکند از دشمنی        هر گلی کز باغ وصلش بشکفد بی خار باد

واین شعر را در سطر اول لایحه ام نوشتم.